बाढीपहिरोका कारण केही जलविद्युत् आयोजनाको उत्पादन ठप्प भए पनि नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो तीन महिनामै विद्युत् निर्यातबाट १६ अर्ब १५ करोड १३ लाख रुपैयाँ आम्दानी गरेको छ। असोज महिनामा मात्रै भारततर्फ ५ अर्ब ९२ करोड ५० लाख रुपैयाँ बराबरको ६३ करोड ३९ लाख युनिट विद्युत् बिक्री भएको छ, जुन गत वर्षको असोजको तुलनामा करिब १९.४ प्रतिशतले बढी हो। भदौको ५ अर्ब ९ करोड २५ लाख रुपैयाँको कारोबारको तुलनामा पनि असोजको आम्दानी ८३ करोड २५ लाख रुपैयाँले वृद्धि भएको छ।
आन्तरिक उत्पादनमा आएको प्राविधिक अवरोधका बाबजुद निर्यात आम्दानी बढ्नुको मुख्य कारण विद्युत् बिक्रीको रणनीतिक व्यवस्थापन हो। प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक दीर्घायु कुमार श्रेष्ठका अनुसार असोजमा निर्यात भएको विद्युत्को करिब दुई तिहाइ हिस्सा हरियाणा र बिहारसँगको द्विपक्षीय सम्झौताअन्तर्गत बेचिएको थियो। बाँकी विद्युत् भारतीय ऊर्जा विनिमय बजारको प्रतिस्पर्धी दरमा बिक्री गरिएकाले खुला बजारको मूल्य उतारचढावले कुल आम्दानीमा असर पार्न पाएको छैन।
बाढीले पूर्वस्वीकृत आयोजनाहरू त्रिशूली, देवीघाट र चिलिमेमा क्षति पुर्याएपछि प्राधिकरणले तत्काल वैकल्पिक रणनीति अपनाएको थियो। भारतीय निकायबाट स्वीकृति लिएर सोलु, काबेली–१ र तल्लो मोदी आयोजनाको विद्युत् हरियाणा तथा बङ्गलादेशतर्फ मोडिएपछि कात्तिक ६ गते साँझदेखि बङ्गलादेशतर्फको ४० मेगावाट विद्युत् निर्यात पुनः सञ्चालनमा आएको हो। २०८१ असोजमा भएको सम्झौताअनुसार हरेक वर्ष जुन १५ देखि नोभेम्बर १५ सम्म भारतको प्रसारण संरचना भई बङ्गलादेशमा विद्युत् पठाउने व्यवस्था छ।
यसैबीच, भारतको केन्द्रीय विद्युत् प्राधिकरणले थप ३१ मेगावाट विद्युत् निर्यातको अनुमति दिएसँगै भारततर्फ विद्युत् निर्यातका लागि स्वीकृत कुल क्षमता करिब १,१७९ मेगावाट पुगेको छ। यसरी प्राकृतिक विपत्तिको प्रतिकूलताका बीच पनि वैकल्पिक आयोजनाको तत्काल प्रयोग, द्विपक्षीय सम्झौतामार्फत निश्चित मूल्यको सुनिश्चितता र स्वीकृत क्षमताको दायरा विस्तारले गर्दा नै विद्युत् प्राधिकरणले निर्यातमा नयाँ फड्को मार्न सफल भएको हो।
